BUCHAREST — Sakatare Janar na ƙungiyar tsaro ta NATO, Mark Rutte, ya nuna tsananin juyayi da goyon baya ga ƙasar Ruwaniya (Romania), bayan da wani jirgin yaƙi maras matuƙi (drone) na ƙasar Rasha ya faɗi a wani babban ginin mazaunan jama'a da ke birnin Galați na kudu maso gabashin ƙasar da sanyin safiyar Juma'a. lamarin ya jikkata fararen hula guda biyu tare da haddasa gobara mai tsanani a lokacin da Rasha ke kai hare-haren dare da ke da alaƙa da yaƙin da take yi a Ukraine.
Wannan lamari ya zama ɗaya daga cikin mafi muni da ya taba barazana ga tsaron yankunan Ruwaniya tun bayan da Rasha ta mamaye Ukraine a shekarar 2022, kuma ya janyo kakkausan martani daga shugabannin NATO da na Tarayyar Turai (EU).Ga Cikakken Rahoton:
Faɗuwar wannan jirgi mara matuƙi a birnin Galați ya nuna yadda yanayin yaƙin ke ɗaukar sabon salon da ke cike da haɗari. Ko da yake tarkacen jiragen yaƙi na Rasha sun sha faɗowa a yankunan Ruwaniya sau da dama tun bayan mamayar shekarar 2022, wannan shi ne karo na farko da wani jirgi mai fashewa ya afka kai tsaye a cikin wani birni mai cinkoson jama'a a ƙasar da ke mamba a ƙungiyar NATO, har ta kai ga jikkata fararen hula.
Wannan hatsari ya sa kura ta tashi, inda ya tilasta ɗaukar matakan gaggawa na diflomasiyya, na soja, da na ceto.
Abin Da Ya Faru A Galați
A yayin wani gagarumin harin dare da dakarun Rasha suka kai da nufin lalata tashoshin jiragen ruwa na Ukraine da ke gabar Kogin Danube (kamar na Izmail da Reni), wani jirgin Rasha mai fado-ka-mutu kirar Geran-2 (Shahed) ya kauce hanya ya kutsa cikin sararin samaniyar Ruwaniya.
Afkawar Jirgin: Da misalin ƙarfe 1:53 na dare, jirgin ya daki saman wani babban gini mai hawa goma na mazaunan jama'a a Galați.
Fashewar: Ma'aikatar Tsaron Ƙasa ta Ruwaniya ta tabbatar da cewa dukkanin bama-baman da ke jikin jirgin sun fashe a lokaci guda lokacin da ya daki ginin, lamarin da ya tarwatsa kofofin samari na saman ginin sannan ya haddasa mummunar gobara a bene na goma.
Mutanen da Suka Cuta: An kwashe mutane sama da 70 da ke zaune a ginin cikin gaggawa domin tsira da rayukansu. Mutane biyu ne suka jikkata sosai aka kai su asibiti: wata mata da ta sami raunin ƙonewa, da kuma wani yaro ɗan shekara 14 wanda ya firgice sosai sakamakon tashin hankalin.
Tasirin Lamarin Ga Bangaren Soja Da Diflomasiyya
1. Martanin Ƙungiyar NATO
Sakatare Janar na NATO, Mark Rutte, ya yi Allah-wadai da wannan hari na Moscow, inda ya bayyana shi a matsayin sakamakon "halayyar ganganci da rashin mutunci" ta Rasha. Shi kansa Rutte da wasu manyan jami'an ƙasar Amurka sun nanata alkawarin tsaro na haɗin gwiwa na ƙungiyar:
"Halayyar ganganci ta Rasha hadari ce ga baki ɗayanmu. Na jaddada cewa NATO a shirye take ta kare kowane takun na yankunan ƙasashen da ke cikin ƙungiyarmu."
— Mark Rutte, Sakatare Janar na NATO
2. Kalubalen Da Sojojin Ruwaniya Suka Fuskanta
Ruwaniya ta tashi jiragen yaƙi na zamani guda biyu kirar F-16 da wani jirgi mai saukar ungulu kirar IAR-330 tare da ba su cikakken umarnin kakkabo duk wata barazana. Sai dai saboda jirgin na Rasha bai kwashe sama da mintuna huɗu ba a sararin samaniyar kasar kafin ya daki ginin, matuƙan jirgin ba su sami damar harbo shi ba cikin aminci ba tare da sun jefa rayuwar mutanen da ke ƙasa cikin haɗari ba.
3. Matakan Mayar Da Martani Da Ƙarfafa Tsaro
Sakamakon abin da Ma'aikatar Harkokin Wajen Ruwaniya ta kira "tsokana mai tsanani da rashin dacewa," gwamnatin birnin Bucharest ta ɗauki tsauraran matakai nan take:
Matakin Diflomasiyya: Ruwaniya ta ba da umarnin rufe ofishin jakadancin Rasha (Consulate) da ke birnin Constanța na gabar Tekun Black Sea, sannan ta sahale da a sami tattaunawa ta gaggawa da babban jakadan Rasha don nuna fushinta.
Neman Agajin Kariya: Gwamnatin Ruwaniya ta buƙaci ƙungiyar NATO da ta hanzarta turo da manyan makaman kakkabo jiragen yaƙi marasa matuƙi da kuma dakarun kariya na sararin samaniya domin ƙarfafa tsaron iyakokinta na gabashin ƙasar.
Ma'aikatar Harkokin Wajen Ukraine ta nuna cikakken goyon bayanta ga Ruwaniya, inda ta sake nanata cewa samar wa Ukraine ingantattun makaman kariya na sararin samaniya shi ne babban "shirin da ya kamata a mayar da hankali kai" domin kiyaye makwabtan ƙasashen Turai daga bama-baman Rasha da ke fadowa kuskure.