Hawan jini (Hypertension) na daga cikin matsalolin lafiya da suka fi buƙatar kulawa, saboda mutum na iya kasancewa da shi na dogon lokaci ba tare da ya ji wata alama bayyananniya ba.
Wannan shi ne dalilin da ya sa ake yawan kiran hawan jini “silent killer” — wato matsalar da za ta iya ci gaba da cutar da jiki a hankali ba tare da mutum ya lura ba.
Wasu mutane suna iya samun ciwon kai, jiri, gajiya, bugun zuciya da ƙarfi, ko ganin ido ya dusashe. Amma yana da muhimmanci a fahimci cewa waɗannan alamomin ba su tabbatar da hawan jini ba, saboda wasu cututtuka da yanayi da dama na iya haifar da su.
Ga wasu abubuwan da ya kamata ka kula da su:
CIWON KAI MAI MAIMAITUWA: Wasu mutane masu hawan jini na iya samun ciwon kai, musamman idan hawan ya yi tsanani. Amma ciwon kai shi kaɗai ba hujja ba ce cewa mutum yana da hawan jini.
~ JIN JIRI KO KAI YANA JUYAWA: Jiri na iya faruwa saboda dalilai da dama. Idan yana maimaituwa, yana da kyau a auna hawan jini kuma a nemi shawarar ma'aikacin lafiya.
~ GANIN IDO YA DUSASHE: Hawan jini na dogon lokaci na iya lalata ƙananan jijiyoyin jini da ke cikin ido. Idan gani ya canza kwatsam, musamman idan yana tare da wasu alamomi, ana buƙatar kulawar gaggawa.
~ BUGUN ZUCIYA DA ƘARFI KO SAURI: Wasu mutane na iya jin zuciyarsu tana bugawa da ƙarfi ko sauri. Wannan ba lallai ya zama hawan jini ba, amma idan yana yawan faruwa, ya kamata a bincika.
~ GIDAJEN JIKI DA SAURIN GAGAWA: Idan mutum yana jin jikinsa ya gaji sosai ba tare da wani dalili bayyananne ba, musamman tare da wasu alamomi, yana da kyau a yi bincike maimakon a ɗauka cewa gajiya ce kawai.
~ WAHALAR NUMFASHI: Idan hawan jini ya yi tsanani ko ya fara shafar aikin zuciya, mutum na iya samun wahalar numfashi. Wannan alama ce da bai kamata a yi wasa da ita ba.
AMMA GA ABIN DA YA FI MUHIMMANCI:
BA ZA KA IYA TABBATAR DA CEWA KANA DA HAWAN JINI TA HANYAR ALAMOMI KAWAI BA.
Mutum na iya samun hawan jini mai yawa ba tare da ciwon kai, jiri ko wata alama ba.
Hanya mafi aminci ita ce AUNA HAWAN JINI da na'urar da ta dace.
Idan karatun hawan jini ya yi yawa, ana iya buƙatar sake aunawa a lokuta daban-daban domin tabbatar da yanayin.
ME YA SA YA KAMATA A KULA DA HAWAN JINI?
Idan hawan jini ya kasance mai yawa na dogon lokaci ba tare da kulawa ba, yana iya ƙara haɗarin:
~ Ciwon zuciya
~ Shanyewar barin jiki (Stroke)
~ Lalacewar koda
~ Matsalolin gani
~ Lalacewar jijiyoyin jini
~ Rashin aikin zuciya
Saboda haka, ba kyau mutum ya jira sai ya fara jin ciwo kafin ya fara duba hawan jininsa.
WAƊANDA YA KAMATA SU RIKA DUBA HAWAN JININSU:
~~~~~
~ Masu kiba ko ƙarin nauyi
~ Masu yawan cin gishiri
~ Masu ƙarancin motsa jiki
~ Masu shan taba
~ Masu yawan shan barasa
~ Masu tarihin hawan jini a cikin iyali
~ Masu ciwon sukari
~ Masu wasu matsalolin koda
Amma gaskiyar magana ita ce, kowa na iya samun hawan jini. Saboda haka, auna hawan jini lokaci-lokaci yana da muhimmanci.
KADA KA JIRA SAI KA JI ALAMA!
Idan kana da damar auna hawan jininka, ka rika yin hakan yadda ya dace. Idan an gano kana da hawan jini kuma an baka magani, kada ka daina shan maganin saboda ka ji sauƙi sai da shawarar ma'aikacin lafiya.
Idan kana samun CIWON ƘIRJI, WAHALAR NUMFASHI, MATSANANCIN CIWON KAI, RIKICEWA, RAUNIN GEFE ƊAYA NA JIKI, MATSALAR MAGANA, KO CANJIN GANI KWATAM, nemi kulawar gaggawa nan take.
KA TUNA: Hawan jini ba dole sai ya sa ka ji ciwo ba. Wani lokaci abin da ya fi muhimmanci shi ne abin da na'urar aunawa ta nuna, ba abin da jikinka yake ji ba.
⚠️ DISCLAIMER:
Wannan bayani na wayar da kai ne kawai, ba ya maye gurbin gwajin asibiti ko shawarar ƙwararren ma'aikacin lafiya. Kada ka fara, canza ko daina maganin hawan jini ba tare da shawarar ma'aikacin lafiya ba.